ভূপেন হাজৰিকা

ভূপেন হাজৰিকা (৮ ছেপ্টেম্বৰ ১৯২৬ৰ পৰা ৫ নৱেম্বৰ ২০১১) অসমৰ সৰ্বাধিক জনপ্ৰিয় সংগীতজ্ঞ আৰু ভাৰতৰ এনে এগৰাকী বিৰল শিল্পী, যিয়ে চলচ্চিত্ৰ সংগীত, লোক-সংস্কৃতিৰ পুনৰুজ্জীৱন আৰু সামাজিক জীৱনক একেলগে সমৃদ্ধ কৰিছিল। তেওঁ আছিল এগৰাকী কণ্ঠশিল্পী, গীতিকাৰ, সাহিত্যিক, চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা আৰু ৰাজনীতিবিদ। তেওঁ ৰচনা কৰা গীতসমূহ প্ৰধানকৈ মানৱীয় অনুভূতি, সাম্প্ৰদায়িক সম্প্ৰীতি, সৰ্বজনীন ন্যায় আৰু সহানুভূতিৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত। এই গীতসমূহ বাংলা আৰু হিন্দীকে ধৰি বহু ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু বিশেষকৈ অসম, পশ্চিমবংগ আৰু বাংলাদেশত অতি সমাদৃত।

ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰৰ শদিয়াত দহটি সন্তানৰ জ্যেষ্ঠ হিচাপে ভূপেন হাজৰিকাৰ জন্ম হয়। তেওঁৰ পিতৃৰ ঘৰ আছিল শিৱসাগৰ জিলাৰ নাজিৰাত, আৰু মাতৃয়ে তেওঁক নিচুকনি গীত আৰু অসমৰ পৰম্পৰাগত সংগীতৰ সৈতে পৰিচয় কৰাই দিছিল। চলচ্চিত্ৰৰ লগত তেওঁৰ সম্পৰ্ক অতি কম বয়সতে আৰম্ভ হয়: মাত্ৰ ১৩ বছৰ বয়সত জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাৰ ‘ইন্দ্ৰমালতী’ (১৯৩৯) ছবিত অভিনয় কৰি ‘বিশ্ব বিজয়ী নৱজোৱান’ গীতটো পৰিৱেশন কৰে। পৰৱৰ্তী দশকসমূহত তেওঁ সেই সময়ৰ উল্লেখযোগ্য ছবিসমূহৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে, যাৰ ভিতৰত আছে ‘পিয়লি ফুকন’ (১৯৫৫), ‘মণিৰাম দেৱান’ (১৯৬৪), ‘চামেলী মেমচাহাব’ (১৯৭৫), ‘অপৰূপা’ (১৯৮২) আদি। লগতে তেওঁ ‘এৰা বাটিৰ সুৰ’ (১৯৫৬), ‘শকুন্তলা’ (১৯৬১), ‘প্ৰতিধ্বনি’ (১৯৬৪), ‘লটিঘটি’ (১৯৬৬), ‘চিকমিক বিজুলী’ (১৯৬৯) আৰু ‘মন প্ৰজাপতি’ (১৯৭৯) পৰিচালনা কৰে।

অসম আৰু উত্তৰ-পূবৰ লোকসংগীত আৰু সংস্কৃতিক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত হিন্দী চিনেমালৈ লৈ যোৱাৰ ক্ষেত্ৰতো তেওঁক স্মৰণ কৰা হয়। তেওঁ লাভ কৰা সন্মানসমূহৰ ভিতৰত আছে শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (১৯৭৫), সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা (১৯৮৭), পদ্মশ্ৰী (১৯৭৭), পদ্মভূষণ (২০০১), দাদাচাহেব ফাল্কে বঁটা (১৯৯২) আৰু সংগীত নাটক একাডেমী ফেল'শ্বিপ (২০০৮)। ১৯৯৮ৰ পৰা ২০০৩ চনলৈকে তেওঁ সংগীত নাটক একাডেমীৰ সভাপতি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পিছত ২০১২ চনত পদ্মবিভূষণ আৰু ২০১৯ চনত ভাৰতৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান ‘ভাৰত ৰত্ন’ প্ৰদান কৰা হয়।